Beş içerik alanı, yedi uygulama ilkesi
ABD Çalışma Bakanlığı'na bağlı İstihdam ve Eğitim İdaresi (ETA), 13 Şubat 2026'da yayımladığı TEN 07-25 numaralı duyuruyla ülke çapında bir 'Yapay Zekâ Okuryazarlığı Çerçevesi' sundu. Çerçeve; yapay zekâ ilkelerini anlama, olası kullanım alanlarını keşfetme, yapay zekâyı etkin biçimde yönlendirme, çıktıları değerlendirme ve yapay zekâyı sorumlu kullanma olmak üzere beş temel içerik alanını tanımlıyor.
Belge ayrıca deneyimsel öğrenmeyi teşvik etme, öğrenmeyi bağlam içine yerleştirme, tamamlayıcı insani becerileri güçlendirme ve sürekli öğrenme için yol haritaları oluşturma gibi yedi uygulama ilkesi sıralıyor. Bakanlık, çerçevenin zorunlu değil gönüllü bir kılavuz olduğunu, işverenlerin, eğitim kurumlarının ve eyalet/yerel kurumların girdileriyle şekillendiğini ve zamanla güncelleneceğini belirtiyor.
Daha geniş bir işgücü stratejisinin parçası
ETA, çerçevenin daha önce yayımladığı ve eyaletlerin İşgücü İnovasyonu ve Fırsat Yasası (WIOA) fonlarını yapay zekâ becerisi geliştirmek için kullanmasını teşvik eden rehberliğin devamı niteliğinde olduğunu vurguluyor. Çalışma Bakanı Lori Chavez-DeRemer, çerçevenin amacının 'tüm Amerikalı çalışanların yapay zekânın ekonomiye katacağı refahtan pay almasını sağlamak' olduğunu söyledi.
Çerçeve resmi bir zorunluluk getirmiyor; bunun yerine program tasarımı için bir referans noktası sunuyor ve sektörlere, rollere ve eğitim bağlamlarına göre uyarlanabilir olacak şekilde tasarlandı. Bakanlık, çerçeve hakkında geri bildirim toplamak için paydaşlara açık bir kanal da oluşturdu.
Türkiye'deki İK ekipleri için anlamı
Türkiye'de şirket içi yapay zekâ eğitimleri genellikle araç bazlı ('ChatGPT nasıl kullanılır') bir formatta kalıyor; ABD'nin çerçevesi ise okuryazarlığı beş ayrı beceri katmanına ayırarak daha yapısal bir yaklaşım öneriyor — özellikle 'çıktıyı değerlendirme' ve 'sorumlu kullanım' katmanları Türkiye'deki programlarda sıklıkla eksik kalan alanlar.
İK ve öğrenme-gelişim ekipleri, kendi eğitim müfredatlarını gözden geçirirken bu çerçeveyi bir kıyaslama noktası olarak kullanabilir; özellikle deneyimsel öğrenme ve kademeli ilerleme ilkeleri, tek seferlik atölye formatından sürekli bir öğrenme yoluna geçişi destekleyebilir.
